Choroby układu wydalniczego psów i kotów stanowią istotny problem w praktyce weterynaryjnej. Szczególne znaczenie mają choroby o podłożu genetycznym i wrodzonym. Mogą one prowadzić między innymi do poważnego upośledzenia funkcji nerek czy groźnych niedrożności dróg wyprowadzających mocz. Coraz częściej udaje się identyfikować konkretne mutacje genowe i wprowadzać testy laboratoryjne pomagające je wykrywać, dzięki czemu można próbować ograniczyć występowanie chorób w populacji oraz wykluczać dotknięte nimi osobniki z rozrodu. Celem poniższej pracy jest przybliżenie czytelnikom najczęściej występujących chorób z tej grupy u psów i kotów, na które mogą się natknąć podczas pracy klinicznej. Szybsze postawienie poprawnej diagnozy może wydłużyć życie pacjentów dzięki wprowadzeniu leczenia w odpowiednim czasie.

Wielotorbielowatość nerek kotów (polycystic kidney disease)

Jest to najczęstsza choroba genetyczna nerek występująca u kotów. Powoduje powstawanie wypełnionych płynem torbieli w korze, a czasem również w rdzeniu nerek. Jest dziedziczona dominująco. Występuje najczęściej u kotów perskich. W jednym z badań stwierdzono, że choroba dotyka około 6% populacji kotów (około 38% populacji kotów perskich). Jest to choroba postępująca. Wraz z powstawaniem coraz większej liczby torbieli wypełnionych płynem nerki tracą funkcjonalną tkankę.

W zaawansowanych stadiach objawy przypominają objawy przewlekłej niewydolności nerek, takie jak utrata apetytu, utrata masy ciała, wymioty, polidypsja, poliuria. W wynikach badań laboratoryjnych można zaobserwować obniżenie ciężaru właściwego moczu, podwyższone stężenie mocznika, kreatyniny, fosforu. Może wystąpić także anemia, białkomocz oraz często nadciśnienie. Metodą potwierdzającą tę chorobę jest najczęściej badanie ultrasonograficzne nerek i wykrycie obecności licznych torbieli w nerkach. Dostępne są również testy genetyczne wykrywające mutację w genie PKD1 kodującym białko policystynę-1.

Nie istnieje celowane leczenie choroby. Postępowanie jest takie jak przy przewlekłej niewydolności nerek – łagodzenie objawów azotemii, leczenie odwodnienia, odpowiednia dieta i suplementacja kwasów omega-3, probiotyków, witamin.

Dysplazja nerek (renal dysplasia)

Dysplazja nerek to wrodzona wada rozwojowa układu moczowego. Może się ona pojawić zarówno u psów, jak i u kotów. Prowadzi do powstania źle zróżnicowanych struktur w obrębie nerki, co w efekcie przyczynia się do jej złego funkcjonowania. Choroba ma...