W ostatnich latach rośnie świadomość opiekunów psów i kotów dotycząca zaburzeń zachowania i możliwości prowadzenia u pacjenta terapii behawioralnej. Wiele przypadków wymaga jednak terapii farmakologicznej, ponieważ stan pacjentów jest na tyle ciężki, że terapia behawioralna jest niemożliwa lub nieskuteczna. Także w przypadkach, w których zwierzę cierpi (na przykład lęk separacyjny, zespół lęku uogólnionego, fobia dźwiękowa) i zaburzony jest jego dobrostan, należy rozważyć leczenie farmakologiczne.

Stosunkowo często trafiają do mnie pacjenci po nieskutecznych próbach farmakoterapii zaburzeń zachowania. Na brak efektu terapeutycznego może składać się wiele czynników, dlatego zawsze należy przeprowadzić wywiad behawioralny i lekarski, by ustalić, skąd może wynikać brak odpowiedzi na leczenie.

Skąd się biorą zaburzenia behawioralne?

Wśród najczęstszych przyczyn konsultacji behawioralnych należy wymienić:

1. Zachowania agresywne (do opiekunów i/lub innych ludzi, do obcych psów albo innych zwierząt, do poruszających się obiektów, na przykład biegnących dzieci czy jadących rowerów, podczas zabiegów lekarskich bądź pielęgnacyjnych).

2. Lęk (przed konkretnymi sytuacjami lub miejscami, dźwiękami, lęk związany z separacją, lęk uogólniony).

3. Zachowania kompulsywne (na przykład polowanie na światełka, lizanie przestrzeni międzypalcowych, wygryzanie ogona lub okolicy ud, gonienie ogona, spaczony apetyt).

4. Obronę zasobów (jedzenia, zabawek, miejsc/przedmiotów, opiekuna/opiekunki).

5. Reaktywność (różnego tła i o różnym nasileniu).

Za rozwój zaburzeń zachowania odpowiedzialne są czynniki genetyczne (zwłaszcza w przypadku lęku), środowisko, indywidualne doświadczenia z przeszłości oraz zdrowie. Do syntezy neuroprzekaźników, odpowiedzialnych za prawidłowe funkcjonowanie organizmu, niezbędne są również odpowiednia dieta i ruch. Wśród opiekunów zwierząt nadal istnieje niska świadomość konieczności profilaktycznych badań i wpływu chorób na zachowanie psa. Obecność w organizmie stanów zapalnych i uwolnienie cytokin prozapalnych hamuje syntezę serotoniny, co obniża nastrój pacjenta, dlatego istotne jest wykonanie badań i wykluczenie istnienia zaburzeń somatycznych przed rozpoczęciem leczenia.

Przyczynami napięć w relacji opiekun–pies, które przyczyniają się do rozwoju i pogłębiania zaburzeń behawioralnych, są najczęściej: nieznajomość potrzeb psów i ich naturalnej komunikacji niewerbalnej, brak wiedzy o prawidłowej socjalizacji i habit...