03/09/2026
Najlepiej udokumentowane badania w weterynarii dotyczą wykorzystania FMT u psów z ostrą biegunką, w tym w przebiegu parwowirozy. W badaniu Pereira i wsp. wykazano, że hospitalizowane szczenięta z parwowirozą, które otrzymały FMT jako dodatek do leczenia standardowego, wracały do zdrowia szybciej i miały krótszy czas hospitalizacji (12) niż pacjenci bez przeszczepu. Chaitman i wsp. porównali natomiast skuteczność FMT z leczeniem metronidazolem u psów z niepowikłaną ostrą biegunką. Psy leczone FMT wykazały lepszą poprawę jakości kału po 28 dniach, a także korzystną poprawę wskaźnika dysbiozy (13).
Drugim ważnym wskazaniem jest przewlekła enteropatia. Dane z badań klinicznych wskazują, że FMT może działać jako terapia wspomagająca, poprawiając stan kliniczny, zmniejszając nasilenie objawów oraz wpływając korzystnie na parametry mikrobiologiczne (1, 7-10). W przypadku kotów dane są nadal skąpe i opierają się głównie na opisach przypadków oraz niewielkich grupach klinicznych. Obserwacje sugerują jednak możliwą użyteczność tej metody również w przewlekłych chorobach jelit (1, 11). Kliniczne wytyczne (dawki, drogi podania, schemat powtórzeń) podano w tab. II.
Tabela II. Kliniczne wytyczne wykonywania FMT u zwierząt towarzyszących
Jednym z głównych atutów FMT jest korzystny profil bezpieczeństwa. Wytyczne podkreślają, że procedura jest zazwyczaj dobrze tolerowana, mało inwazyjna i możliwa do wykonania w różnych typach praktyk weterynaryjnych, pod warunkiem przestrzegania zasad kwalifikacji dawcy i odpowiedniego przygotowania materiału (1). Do zagrożeń należą przeniesienie zakażeń lub pasożytów, transfer niepożądanych cech mikrobiologicznych, przejściowe nasilenie objawów ze strony przewodu pokarmowego oraz ryzyko aspiracji przy nieprawidłowym podaniu doustnym płynnej zawiesiny. Najważniejsze ograniczenia obecnego stanu wiedzy obejmują niewielką liczbę badań z losowym podziałem na grupę leczoną i kontrolną, małe grupy pacjentów, różnorodność metod przygotowania materiału, brak standaryzacji dawki i liczby zabiegów oraz ograniczone dane dotyczące kotów (1).
Przeszczep mikrobioty kałowej stanowi obiecującą metodę terapeutyczną w gastroenterologii weterynaryjnej, szczególnie w przypadkach chorób związanych z dysbiozą jelitową. Aktualne dane wskazują, że FMT może być wartościowym elementem leczenia wspomagającego u psów z ostrą biegunką, w tym parwowirozą oraz przewlekłą enteropatią. W przypadku kotów metoda ta również może mieć potencjał kliniczny, jest na to jednak niewiele dowodów. Najważniejszym warunkiem bezpiecznego stosowania FMT jest rygorystyczna kwalifikacja dawcy, odpowiednie badania przesiewowe oraz zachowanie zasad przygotowania i przechowywania materiału transplantacyjnego. Obecnie FMT nie powinno być traktowane jako samodzielna terapia pierwszego wyboru, lecz jako element postępowania wspomagającego.
Ryc. – Autor
