Jaskra pierwotna psów jest bolesną chorobą prowadzącą do ślepoty. Chociaż dostępne są różne metody leczenia farmakologicznego i chirurgicznego, reakcja na leczenie często jest krótkotrwała, dlatego ostatecznie u wielu zwierząt konieczne jest usunięcie gałki ocznej. Z tego względu eliminacja choroby poprzez wykluczenie nosicieli z hodowli ma ogromne znaczenie dla dobrostanu zwierząt.

Jaskra jest chorobą neurodegeneracyjną siatkówki i nerwu wzrokowego, związaną ze wzrostem ciśnienia śródgałkowego (ang. intraocular pressure – IOP). Podwyższone IOP powoduje uszkodzenie siatkówki poprzez zaburzenia jej ukrwienia oraz deformację blaszki sitowej (lamina cribrosa). Patogeneza wzrostów IOP nie została jeszcze w pełni wyjaśniona, mogą one jednak pojawiać się nagle. Co więcej, chociaż wzrosty IOP prowadzą do uszkodzenia siatkówki, początkowo nie powodują wyraźnych objawów klinicznych, które właściciele zwierząt uznaliby za wymagające natychmiastowej interwencji. W rezultacie wiele psów traci zdolność widzenia, zanim zostanie podjęte leczenie. Dotyczy to szczególnie pierwszego oka dotkniętego pierwotną jaskrą z zamkniętym kątem przesączania (ang. primary angle closure glaucoma – PACG), ponieważ właściciele często nie zdają sobie sprawy z nasilenia objawów klinicznych i trafiają do lekarza weterynarii, gdy na uratowanie wzroku jest już za późno.

Jaskrę psów klasyfikujemy jako wrodzoną, pierwotną i wtórną. Jaskra pierwotna charakteryzuje się podwyższonym IOP przy braku wcześniejszej choroby wewnątrzgałkowej i jest opisywana u wielu ras psów, u których stwierdzono predyspozycje genetyczne. Jaskrę pierwotną dzieli się na postać z otwartym kątem przesączania (ang. primary open angle glaukoma – POAG) oraz z zamkniętym kątem przesączania (PACG). Psy dotknięte POAG we wczesnym stadium choroby mają otwarte kąty tęczówkowo-rogówkowe. Wraz z jej rozwojem dochodzi do zapadnięcia się szczeliny rzęskowej i zamknięcia kąta. Ze względu na użyteczność jako modelu dla ludzkiej jaskry istnieje wiele publikacji opisujących objawy kliniczne, dziedziczenie, genetykę oraz patofizjologię POAG u psów rasy beagle. POAG jest jednak rzadko występującą formą jaskry pierwotnej u psów.

Najczęściej występującą postacią jaskry pierwotnej u psów jest PACG, która jest związana z dysplazją więzadła grzebieniastego (ang. pectinate ligament dysplasia – PLD) oraz zwężeniem kąta tęczówkowo-rogówkowego (ang. iridocorneal angle – ICA). Samice chorują na PACG dwukrotnie częściej niż samce. Choroba początkowo dotyczy jednego oka. W drugim oku pojawia się zazwyczaj w ciągu 8-12 miesięcy (4).