Problemy dermatologiczne stanowią powszechną przyczynę konsultacji w praktyce weterynaryjnej, przy czym część z nich ma charakter ostry i skłania właścicieli zwierząt do poszukiwania pomocy lekarsko-weterynaryjnej w trybie nagłym. Wśród częstych nagłych przypadków dermatologicznych tła zakaźnego u psów wymienia się głębokie ropne zapalenie skóry, czyraczność, czyraczność pokąpielową, martwicowe zapalenie powięzi, zespół podobny do zespołu wstrząsu toksycznego [ang. toxic shock syndrome (TSS)-like disease], nużycę oraz świerzb. Niniejszy artykuł przedstawia podejście do powyższych jednostek chorobowych z perspektywy lekarza zajmującego się nagłymi przypadkami.

Choroby bakteryjne

Głębokie ropne zapalenie skóry

Etiologia i objawy kliniczne

Głębokie ropne zapalenie skóry jest zakażeniem, zwykle gronkowcowym, głębszych warstw skóry (tzn. skóry właściwej i tkanki podskórnej), stanowiącym na ogół powikłanie choroby podstawowej toczącej się u pacjenta. Charakterystycznym objawem są sączące przetoki (przetoki ropne), którym często towarzyszą guzki (ryc. 1). Na grudkach i guzkach mogą tworzyć się pęcherze, które pękając, uwalniają krwotoczną lub ropną zawartość. Skóra może być zgrubiała, obrzęknięta lub krucha (podatna na uszkodzenia). W następstwie zasychania wysięku pochodzącego z owrzodzeń i przetok powstają strupy. Ponadto u części zwierząt rozwija się zapalenie tkanki łącznej i czyraczność. Zaawansowanym zmianom skórnym mogą towarzyszyć miejscowe objawy bólowe i powiększenie węzłów chłonnych.

Badania diagnostyczne

Badaniem cytologicznym stwierdza się ropno-ziarniniakowy naciek zapalny z obecnością bakterii o morfologii ziarniaków. Każdy z preparatów należy uważnie ocenić pod kątem występowania czynników bakteryjnych oraz grzybiczych. Warto jednak pamiętać, że obfity naciek zapalny może „rozcieńczyć” badaną próbkę i utrudnić uwidocznienie bakterii. Materiał do badania mikrobiologicznego należy pobrać z sączących przetok lub spod strupów. W większości przypadków z wyborem antybiotyku lepiej poczekać na wyniki posiewu, zamiast od razu decydować się na wprowadzenie antybiotykoterapii empirycznej.

Według aktualnych wytycznych antybiotyk wybrany na podstawie wyniku posiewu i antybiotykogramu należy stosować przez co najmniej sześć tygodni, a następnie kontynuować przez przynajmniej dwa tygodnie od ustąpienia zmian skórnych.1 W przyszłości by...

Leczenie

Preparaty miejscowe zawierające chloroheksydynę są pomocne w eliminacji bakterii znajdujących się powierzchniowo. Z kolei maści sprawdzają się w przypadku zmian ogniskowych, przy czym częstym wyborem jest mupirocyna, ze względu na jej dobre przeni...