Multiforum Weterynaria 2026 już 28-29.11! 5 sesji - 16 wykładów i przypadków klinicznych. Nie przegap i weź udział online | Dowiedz się więcej >
Onkologia
Płynna biopsja – czy stanowi przyszłość w wykrywaniu nowotworów u psów?
Joanne Intile, Alexandra Gareau
Płynna biopsja polega na badaniu krwi, moczu lub innych płynów ustrojowych w celu identyfikacji biomarkerów molekularnych. Technologia płynnej biopsji umożliwia wykrywanie fragmentów DNA uwalnianych przez komórki guzów lub białek związanych z różnymi typami nowotworów i jest szeroko stosowana w onkologicznych badaniach przesiewowych u ludzi. Badanie metodą płynnej biopsji nie zastępuje złotych standardów diagnostycznych, takich jak biopsja tkankowa, lecz stanowi postępowanie uzupełniające, służące do wykrywania obecności nowotworu i monitorowania stanu klinicznego pacjentów onkologicznych. Niniejszy artykuł omawia możliwości diagnostyczne testów opartych na metodzie płynnej biopsji w medycynie weterynaryjnej.
Płynna biopsja polega na pobraniu próbek płynów biologicznych, a nie tkanek, w celu stwierdzenia obecności choroby lub monitorowania jej przebiegu poprzez wykrycie biomarkerów molekularnych. Dostępnych jest kilka testów diagnostycznych opartych na tej metodzie, wybór testu zależy od diagnozowanej choroby. U ludzi i psów płynna biopsja odgrywa rolę w diagnostyce nowotworów.1,2 Przykładem z medycyny człowieka jest test wykrywający swoisty antygen gruczołu krokowego (prostata-specific antygen, PSA), w którym do badania w kierunku raka prostaty wykorzystuje się próbki krwi.
Chociaż poczyniono znaczne postępy w zakresie rozwoju technik diagnostycznych służących wykrywaniu różnych typów nowotworów, nadal istnieją kontrowersje dotyczące przydatności klinicznej poszczególnych testów opartych na metodzie płynnej biopsji, zarówno w medycynie człowieka, jak i weterynaryjnej.2
Przegląd testów opartych na metodzie płynnej biopsji przeznaczonych dla pacjentów weterynaryjnych
Testy wykorzystujące metodę płynnej biopsji stosowane w diagnostyce nowotworów opierają się na możliwości izolowania z różnych płynów biologicznych cząsteczek biologicznych zwanych biomarkerami, których źródłem są komórki nowotworowe. Nie wszystkie testy dostarczają takich samych informacji. Niektóre wskazują na obecność lub brak biomarkera, co może mieć znaczenie kliniczne w kontekście rozpoznania nowotworu, ale nie musi. Inne dodatkowo analizują markery pod kątem bardziej swoistych sygnałów, które potwierdzają diagnozę raka (na przykład obecność lub brak mutacji genetycznych związanych z konkretnymi nowotworami). Dlatego też dostępne komercyjnie weterynaryjne testy oparte na metodzie płynnej biopsji nie zastępują rozpoznania nowotworu opartego na ocenie histopatologicznej tkanek. Stanowią nieinwazyjną, alternatywną metodę badań przesiewowych w kierunku nowotworu oraz wspomagają ustalenie rozpoznania i monitorowanie stanu klinicznego pacjenta.1 Testy te uzupełniają informacje uzyskane z badania klinicznego, wywiadu klinicznego i innych badań diagnostycznych.

