Atopowe zapalenie skóry (AZS) psów jest przewlekłą, nawracającą, uwarunkowaną genetycznie, alergiczną chorobą skóry, której w wielu przypadkach towarzyszy wzrost miana przeciwciał klasy IgE skierowanych przeciwko alergenom środowiskowym.¹ AZS występuje często. Częstość jego występowania w populacji ogólnej psów waha się od 3 do 15%, podczas gdy wśród psów z chorobami dermatologicznymi wynosi aż 58%.²

Objawy kliniczne atopowego zapalenia skóry u psów obejmują przewlekły stan zapalny skóry, świąd oraz nawracające zakażenia skóry. Patogeneza choroby jest złożona i nie została jak dotąd w pełni poznana. Najprawdopodobniej występujące u atopików zaburzenia bariery naskórkowej umożliwiają przyleganie do powierzchni skóry drobnoustrojów, wnikanie białek o właściwościach alergenowych oraz uruchamianie nieprawidłowej komórkowej odpowiedzi immunologicznej z wytwarzaniem nadmiernej ilości cytokin.³ Wśród czynników wyzwalających atopowe zapalenie skóry u psów wymienia się pokarmy, pchły, alergeny środowiskowe, drożdżaki z rodzaju Malassezia oraz gronkowce.³

Leczenie AZS psów polega na postępowaniu wielokierunkowym obejmującym opanowywanie zaostrzeń choroby, długoterminowe ograniczanie procesu zapalnego, unikanie czynników wyzwalających (gdy jest to możliwe), odbudowę prawidłowej funkcji barierowej skóry, immunoterapię swoistą oraz zwalczanie wtórych zakażeń.⁴ Międzynarodowy Komitet do Spraw Chorób Alergicznych Zwierząt (ang. International Committee on Allergic Diseases of Animals, ICADA) w 2015 roku opracował i zaktualizował wytyczne odnoszące się do leczenia atopowego zapalenia skóry u psów.⁴ Niemniej jednak od momentu opublikowania wspomnianych wytycznych Departament Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (U.S. Department of Agriculture, USDA) zatwierdził do leczenia atopowego zapalenia skóry u psów nowe psie przeciwciało monoklonalne – lokiwetmab. W niniejszym artykule przedstawiono rolę lokiwetmabu w leczeniu AZS psów oraz dokonano przeglądu głównych i uzupełniających metod terapeutycznych wykorzystywanych u psich pacjentów z atopią. Omówiono też najnowsze doniesienia naukowe przemawiające za stosowaniem oklacytynibu i cyklosporyny w przebiegu atopowego zapalenia skóry u psów.

Lokiwetmab

Lokiwetmab jest psim przeciwciałem monoklonalnym skierowanym przeciwko interleukinie 31 (IL-31), zatwierdzonym przez USDA w grudniu 2016 roku i wprowadzonym do obrotu pod nazwą handlową Cytopoint (Zoetis).⁵ Wykazano, że nadmierna ekspresja IL-31 bierze udział w patogenezie świądu u psów chorujących na atopowe zapalenie skóry.⁶ Mechanizm działania lokiwetmabu przedstawiono na ryc. 1.