Guz z komórek tucznych to nowotwór skóry, który często występuje u psów. Ponieważ zalecenia dotyczące jego leczenia oraz czynniki rokownicze stale się zmieniają, niniejszy artykuł ma na celu objaśnienie aktualnego podejścia klinicznego do tego nowotworu poprzez omówienie wskazań do stosowania panelu markerów prognostycznych, klinicznego znaczenia przerzutów do regionalnych węzłów chłonnych oraz różnych metod leczenia miejscowego i uogólnionego.

Zastosowanie panelu markerów prognostycznych dla mastocytomy

Panel markerów prognostycznych dla mastocytomy (mast cell tumor prognostic panel) udostępniają firma biotechnologiczna IDEXX oraz Laboratorium Diag­nostyki Weterynaryjnej Uniwersytetu Stanowego Michigan (Michigan State Uni­versity Veterinary Diagnostic Laboratory). Ten szeroki panel markerów stanowi cenne narzędzie przeznaczone do dodatkowej charakterystyki guzów z komórek tucznych skóry i tkanki podskórnej o niejednoznacznym obrazie histopatologicznym. Panel ten obejmuje określenie wskaźników proliferacyjnych, ocenę statusu mutacji c-kit (eksony 8 i 11) oraz wzorca lokalizacji ekspresji białka KIT. Wyniki oceny tych parametrów dostarczają najwięcej informacji, gdy rozpatruje się je łącznie, a nie pojedynczo.^1,2

W przypadku guzów z komórek tucznych o wysokim stopniu złośliwości histologicznej informacje uzyskane przy wykorzystaniu panelu markerów prognostycznych mogą nie wpłynąć na zmianę zaleceń terapeutycznych. Autorzy niniejszego artykułu uważają, że panel markerów prognostycznych najlepiej stosować w tych przypadkach, w których lekarz ma podstawy podejrzewać, że wstępna ocena mastocytomy jako guza o niskim stopniu złośliwości histologicznej jest błędna.

Potencjalne wskazania do wykorzystania panelu markerów prognostycznych dla mastocytomy obejmują:

• Guzy z komórek tucznych o niskim stopniu złośliwości u ras predysponowanych do rozwoju mastocytom o wysokim stopniu złośliwości histologicznej (na przykład shar pei, ryc. 1).³
• Guzy z komórek tucznych o niskim stopniu złośliwości histologicznej z historią choroby odpowiadającą guzom o wysokim stopniu złośliwości (na przykład szybki wzrost guza, owrzodzenia, obrzęk, objawy ogólne wynikające z degranulacji ziarnistości komórek mastocytomy).²
• Guzy o niskim stopniu złośliwości histologicznej w niekorzystnych lokalizacjach anatomicznych (na przykład okolica jamy ustnej, podstawa małżowiny usznej, łożysko pazura, inne połączenia skórno-śluzówkowe, pachwina/krocze, napletek/moszna).^3-5
• Guzy o niskim stopniu złośliwości histologicznej ze sprzecznymi cechami histopatologicznymi [na przykład graniczna wartość figur mitotycznych (4-8/10 pól widzenia pod dużym powiększeniem), niski indeks mitotyczny z jednoczesnym występowaniem komórek wielojądrzastych/atypią jądrową].⁶